Xuất khẩu lao động là cơ hội để người lao động Phú Thọ nâng cao thu nhập và tích lũy vốn sau vài năm làm việc ở nước ngoài, nhưng chỉ thực sự an toàn khi đi qua doanh nghiệp dịch vụ được Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội cấp phép. Thực tế cho thấy phần lớn vụ việc mất tiền, vỡ nợ vì xuất khẩu lao động đều bắt đầu từ việc tin vào môi giới cá nhân không giấy tờ, không hợp đồng rõ ràng.
Tóm tắt nhanh: Muốn đi xuất khẩu lao động an toàn, người lao động Phú Thọ cần nhớ ba nguyên tắc: chỉ đăng ký tại doanh nghiệp có giấy phép và tra cứu được trên cổng thông tin của Cục Quản lý lao động ngoài nước; mọi khoản tiền phải có hợp đồng, hóa đơn, chứng từ đứng tên doanh nghiệp; tuyệt đối không đi theo diện du lịch, thăm thân để làm việc bất hợp pháp.
Xuất khẩu lao động qua kênh chính thống là như thế nào?
Theo quy định của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, hoạt động đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài là ngành nghề kinh doanh có điều kiện. Chỉ doanh nghiệp dịch vụ được Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội cấp giấy phép mới được tuyển chọn, đào tạo và đưa người lao động ra nước ngoài làm việc trong khuôn khổ xuất khẩu lao động hợp pháp.
Quy trình xuất khẩu lao động chính thống thường gồm các bước: tư vấn và sơ tuyển tại doanh nghiệp, khám sức khỏe tại cơ sở y tế được chỉ định, học ngoại ngữ và bồi dưỡng kiến thức cần thiết, thi tuyển hoặc phỏng vấn với đối tác nước ngoài, ký hợp đồng đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài, hoàn thiện thị thực và xuất cảnh. Mỗi bước đều có giấy tờ đi kèm để người lao động theo dõi tiến độ.
Trong suốt thời gian làm việc ở nước ngoài, doanh nghiệp dịch vụ và cơ quan đại diện Việt Nam tại nước sở tại có trách nhiệm hỗ trợ người lao động khi phát sinh tranh chấp, tai nạn hoặc vấn đề với chủ sử dụng. Đây là điểm khác biệt căn bản của xuất khẩu lao động hợp pháp so với các đường dây tự phát, nơi người lao động hoàn toàn đơn độc khi gặp sự cố.
Cách kiểm tra doanh nghiệp xuất khẩu lao động có hợp pháp không
Cách kiểm tra tin cậy nhất là tra cứu danh sách doanh nghiệp dịch vụ được cấp phép trên cổng thông tin điện tử của Cục Quản lý lao động ngoài nước thuộc Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội. Nếu doanh nghiệp không có tên trong danh sách, hoặc giấy phép đã hết hiệu lực, người lao động tuyệt đối không nên đăng ký và nộp bất kỳ khoản tiền nào.
Ngoài tra cứu trực tuyến, bạn nên đến trực tiếp trụ sở hoặc chi nhánh có địa chỉ rõ ràng của doanh nghiệp, yêu cầu xem bản sao giấy phép hoạt động dịch vụ đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài, đọc kỹ hợp đồng mẫu và hỏi rõ từng khoản chi phí. Doanh nghiệp làm ăn nghiêm túc trong lĩnh vực xuất khẩu lao động luôn sẵn sàng cung cấp các thông tin này cho người lao động.
Người lao động tại Phú Thọ cũng có thể hỏi thêm thông tin tại trung tâm dịch vụ việc làm hoặc cơ quan lao động – thương binh và xã hội địa phương trước khi quyết định. Việc dành vài ngày kiểm chứng kỹ lưỡng sẽ giúp bạn tránh được rủi ro mất trắng số tiền tích lũy nhiều năm của gia đình.
Những dấu hiệu lừa đảo xuất khẩu lao động cần tránh xa
Dấu hiệu đầu tiên là thu tiền mặt không hóa đơn, hoặc ghi phiếu thu sơ sài không có con dấu doanh nghiệp. Mọi khoản phí trong xuất khẩu lao động chính thống đều được thể hiện trong hợp đồng và có chứng từ hợp lệ; đối tượng lừa đảo thường tìm cách né tránh giấy tờ để không để lại bằng chứng.
Dấu hiệu thứ hai là những lời hứa bất thường: đi nhanh trong vài tuần, không cần học ngoại ngữ, không cần khám sức khỏe, bao đậu cho mọi hồ sơ, thu nhập cao vượt xa mặt bằng thị trường. Quy trình xuất khẩu lao động luôn cần thời gian đào tạo và hoàn thiện thủ tục, nên lời hứa càng dễ dàng thì rủi ro càng lớn.
Dấu hiệu thứ ba là rủ rê đi theo diện du lịch, thăm thân rồi ở lại làm việc, hoặc yêu cầu vay nóng, cầm cố giấy tờ nhà đất để đóng phí cho cá nhân trung gian. Đây là con đường dẫn tới lao động bất hợp pháp: không hợp đồng, không bảo hiểm, có thể bị trục xuất và mất toàn bộ số tiền đã bỏ ra, thậm chí còn mang nợ khi trở về.
Người lao động Phú Thọ thường đi xuất khẩu lao động ở thị trường nào?
Ba thị trường tiếp nhận nhiều lao động Việt Nam nhất hiện nay là Nhật Bản, Hàn Quốc và Đài Loan, với các ngành sản xuất chế tạo, cơ khí, điện tử, chế biến thực phẩm, xây dựng và điều dưỡng. Mỗi thị trường có điều kiện riêng về độ tuổi, sức khỏe, trình độ học vấn và ngoại ngữ, vì vậy người lao động cần tìm hiểu kỹ trước khi chọn đơn hàng phù hợp.
Với thị trường Nhật Bản và Hàn Quốc, ngoại ngữ là điều kiện gần như bắt buộc: ứng viên đi Nhật cần học tiếng Nhật ngay từ giai đoạn học nguồn, còn chương trình EPS đi Hàn Quốc yêu cầu thi đạt kỳ thi tiếng Hàn. Bạn có thể tham khảo thêm bài tiếng Nhật trong khu công nghiệp và bài tiếng Hàn trong khu công nghiệp để hình dung lộ trình học tập, kể cả khi mục tiêu trước mắt là làm việc trong nước.
Câu hỏi thường gặp về xuất khẩu lao động
Làm sao biết doanh nghiệp xuất khẩu lao động có giấy phép hay không?
Bạn tra cứu danh sách doanh nghiệp dịch vụ được cấp phép trên cổng thông tin của Cục Quản lý lao động ngoài nước (dolab.gov.vn) thuộc Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội. Chỉ doanh nghiệp có tên trong danh sách này mới được phép tuyển chọn, đào tạo và đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.
Đi xuất khẩu lao động qua môi giới cá nhân có rủi ro gì?
Rủi ro lớn nhất là mất tiền đặt cọc mà không được xuất cảnh, hoặc bị đưa đi theo diện du lịch, thăm thân rồi trở thành lao động bất hợp pháp: không có hợp đồng, không bảo hiểm và không được pháp luật nước sở tại bảo vệ. Mọi khoản tiền nộp cho kênh chính thống đều phải có hợp đồng, hóa đơn, chứng từ rõ ràng đứng tên doanh nghiệp được cấp phép.
Người lao động Phú Thọ thường đi xuất khẩu lao động ở thị trường nào?
Các thị trường tiếp nhận nhiều lao động Việt Nam gồm Nhật Bản, Hàn Quốc theo chương trình EPS và Đài Loan, với các ngành sản xuất chế tạo, cơ khí, điện tử, chế biến thực phẩm và điều dưỡng. Mỗi thị trường có điều kiện riêng về độ tuổi, sức khỏe và trình độ ngoại ngữ, vì vậy bạn nên tìm hiểu kỹ yêu cầu trước khi đăng ký học nguồn.
Lời kết
Xuất khẩu lao động là quyết định lớn liên quan đến tài sản và tương lai của cả gia đình, vì vậy hãy đi chậm mà chắc: kiểm tra giấy phép, đọc kỹ hợp đồng và giữ lại mọi chứng từ. Nếu chưa sẵn sàng về ngoại ngữ hoặc chi phí, bạn hoàn toàn có thể tích lũy kinh nghiệm tại các doanh nghiệp đang tuyển dụng ở Phú Thọ trước, rồi quay lại kế hoạch ra nước ngoài khi đã chuẩn bị kỹ. Đừng quên theo dõi trang chủ Việc làm Vĩnh Phúc để cập nhật thông tin tuyển dụng và cảnh báo lừa đảo mới nhất.
